మలద్వారం పక్కన చిన్న రంధ్రం నుంచి చీము లేదా నీరు కారడం, అదే చోట వాపు వచ్చి తగ్గడం, లోదుస్తులపై మరక కనిపించడం అనల్ ఫిస్టులా లక్షణాలు కావచ్చు. “ఆపరేషన్ లేకుండా ఫిస్టులా పూర్తిగా తగ్గుతుందా?” అని చాలామంది అడుగుతారు. ఫిస్టులా మార్గం ఏర్పడిన తర్వాత మందులు…
మలద్వారం పక్కన చిన్న రంధ్రం నుంచి చీము లేదా నీరు కారడం, అదే చోట వాపు వచ్చి తగ్గడం, లోదుస్తులపై మరక కనిపించడం అనల్ ఫిస్టులా లక్షణాలు కావచ్చు. “ఆపరేషన్ లేకుండా ఫిస్టులా పూర్తిగా తగ్గుతుందా?” అని చాలామంది అడుగుతారు. ఫిస్టులా మార్గం ఏర్పడిన తర్వాత మందులు లేదా ఇంటి చిట్కాలతో అది శాశ్వతంగా మూసుకుపోవడం సాధారణం కాదు. అయితే ప్రతి వ్యక్తికీ ఒకే రకమైన ఆపరేషన్ అవసరం ఉండదు.
సింపుల్‌గా చెప్పాలంటే
ఫిస్టులా అనేది మలద్వారం లోపలి భాగం నుంచి చర్మం వరకు ఏర్పడిన అసాధారణ మార్గం. ఇన్ఫెక్షన్ తగ్గినప్పుడు చీము కొంతకాలం ఆగవచ్చు; దాంతో ఫిస్టులా పోయిందని చెప్పలేం. చికిత్స లక్ష్యం ఫిస్టులా మార్గాన్ని నయం చేయడంతో పాటు మలాన్ని అదుపులో ఉంచే కండరాలను కాపాడటం. అందుకే సర్జన్ పరీక్ష, మార్గం వెళ్లే తీరు మరియు సమస్య క్లిష్టతను బట్టి చికిత్స మారుతుంది.
ఫిస్టులా ఎందుకు వస్తుంది?
చాలా సందర్భాల్లో మలద్వారం లోపలి గ్రంథిలో ఇన్ఫెక్షన్ మొదలై చీము గడ్డగా మారుతుంది. గడ్డ నుంచి చీము బయటకు వచ్చిన తర్వాత కొందరిలో లోపలి మార్గం మిగులుతుంది. క్రోన్స్ వ్యాధి, క్షయవ్యాధి, గత శస్త్రచికిత్స లేదా రేడియేషన్ వంటి కారణాలు అరుదుగా పాత్ర పోషించవచ్చు. ఒకే చోట పదే పదే చీము గడ్డ రావడం ఫిస్టులాకు సూచన కావచ్చు.
మందులు, ఆయుర్వేదం లేదా హోమియోపతితో తగ్గుతుందా?
యాంటీబయాటిక్ మందులు ఇన్ఫెక్షన్‌ను నియంత్రించడానికి కొన్ని పరిస్థితుల్లో ఉపయోగపడతాయి; కానీ ఇప్పటికే ఏర్పడిన ఫిస్టులా మార్గాన్ని సాధారణంగా తొలగించవు. ఆధారం లేని “ఆపరేషన్ లేకుండా పూర్తిగా నయం” అనే హామీల వల్ల సరైన చికిత్స ఆలస్యం కావచ్చు. ఏ పద్ధతినైనా ఎంచుకునే ముందు ఫిస్టులా లోతు, శాఖలు మరియు కండరాలతో ఉన్న సంబంధాన్ని తెలుసుకోవడం ముఖ్యం.
మీ లక్షణాల గురించి స్పష్టత కావాలా?
మీ ప్రధాన లక్షణం ఏమిటి, ఎప్పటి నుంచి ఉంది, పరిస్థితి పెరుగుతోందా అనే వివరాలను పంచుకోండి. సరైన డాక్టర్‌ను ఎంచుకోవడంలో Hegde Hospital కేర్ టీమ్ సహాయం చేస్తుంది.
ఆపరేషన్ అందరికీ ఒకేలా ఉంటుందా?
కాదు. కండరాలకు తక్కువ సంబంధం ఉన్న సాధారణ ఫిస్టులాకు ఫిస్టులోటమీ అనుకూలంగా ఉండవచ్చు. కండరంలో ఎక్కువ భాగం దాటే క్లిష్టమైన ఫిస్టులాకు సెటాన్, కండరాలను కాపాడే ప్రక్రియ లేదా దశలవారీ చికిత్స అవసరమవచ్చు. “లేజర్” అనే పేరు ఒక్కటే విజయాన్ని నిర్ణయించదు. లోపలి రంధ్రం, శాఖలు, గత చికిత్సలు మరియు సర్జన్ అంచనా ముఖ్యమైనవి. సూచించిన ప్రక్రియ ప్రయోజనాలు, మళ్లీ వచ్చే అవకాశం, మల నియంత్రణపై ప్రభావం గురించి ముందే అడగాలి.
MRI స్కాన్ ఎవరికి అవసరం?
ప్రతి సాధారణ ఫిస్టులాకు MRI తప్పనిసరి కాదు. మళ్లీ వచ్చిన ఫిస్టులా, ఒకటి కంటే ఎక్కువ రంధ్రాలు, గత ఆపరేషన్లు, క్లిష్టమైన మార్గంపై అనుమానం, క్రోన్స్ వ్యాధి లేదా పరీక్షలో మార్గం స్పష్టంగా తెలియనప్పుడు MRI పెల్విస్ ఉపయోగపడవచ్చు. స్కాన్ నివేదికతో పాటు డాక్టర్ చేసే శారీరక పరీక్ష కూడా అవసరం.
చీము ఆగిపోతే ఫిస్టులా తగ్గిందా?
బయటి రంధ్రం తాత్కాలికంగా మూసుకుపోతే లోపల చీము చేరి మళ్లీ నొప్పితో కూడిన గడ్డగా మారవచ్చు. అందువల్ల కొంతకాలం లక్షణాలు లేకపోవడాన్ని పూర్తిగా నయమైనట్లు భావించకండి. కొత్తగా వాపు, కొట్టుకున్నట్లు నొప్పి లేదా జ్వరం వస్తే త్వరగా డాక్టర్‌ను కలవాలి.
వెంటనే వైద్య సహాయం ఎప్పుడు తీసుకోవాలి?
తీవ్రమైన నొప్పితో వేగంగా పెరిగే వాపు, జ్వరం, వణుకు, మూత్రం పోయడంలో ఇబ్బంది లేదా మధుమేహం ఉన్నవారిలో ఇన్ఫెక్షన్ లక్షణాలు కనిపిస్తే వెంటనే పరీక్ష అవసరం. చీము గడ్డను ఇంట్లో నొక్కడం లేదా సూదితో పగలగొట్టడం ప్రమాదకరం.
ఆపరేషన్‌కు ముందు డాక్టర్‌ను అడగాల్సినవి
- ఇది సాధారణ ఫిస్టులానా, క్లిష్టమైనదా?
- మల నియంత్రణ కండరాలతో ఎంత సంబంధం ఉంది?
- MRI లేదా ఇతర స్కాన్ అవసరమా?
- ఈ ప్రక్రియనే ఎందుకు సూచిస్తున్నారు? మరో ఎంపిక ఉందా?
- మళ్లీ వచ్చే అవకాశం, గాయం సంరక్షణ మరియు మల నియంత్రణపై ప్రమాదాలు ఏమిటి?
- పనికి ఎప్పుడు తిరిగి వెళ్లవచ్చు? తదుపరి పరీక్షలు ఎలా ఉంటాయి?
డాక్టర్‌ను కలిసేటప్పుడు ఏ వివరాలు తీసుకెళ్లాలి?
చీము కారడం మొదలైన తేదీ, గతంలో వచ్చిన చీము గడ్డలు, చేసిన చికిత్సలు లేదా ఆపరేషన్లు, MRI నివేదికలు, మధుమేహం మరియు వాడుతున్న మందుల వివరాలు తీసుకెళ్లండి. రంధ్రం ఎప్పుడు మూసుకుపోతుంది, జ్వరం లేదా వాపు ఎప్పుడు వస్తుందో చెప్పండి. గత ఆపరేషన్ వివరాలు ఉంటే మళ్లీ వచ్చిన ఫిస్టులా మార్గాన్ని అర్థం చేసుకోవడానికి ఉపయోగపడతాయి. పరీక్షపై సంకోచం ఉంటే సహాయక వ్యక్తి ఉండాలని కోరవచ్చు.
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
ఫిస్టులా క్యాన్సర్గా మారుతుందా?
సాధారణ ఫిస్టులా క్యాన్సర్గా మారడం అరుదు. కానీ సంవత్సరాలుగా మానని గాయం, కొత్త రక్తస్రావం, గడ్డ లేదా లక్షణాల్లో మార్పు ఉంటే పరీక్ష అవసరం.
సెటాన్ ఉంటే ఫిస్టులా పూర్తిగా తగ్గిందా?
తప్పనిసరిగా కాదు. సెటాన్ చీము బయటకు వెళ్లడానికి లేదా దశలవారీ చికిత్సలో భాగంగా ఉపయోగించవచ్చు. తదుపరి చికిత్స ఫిస్టులా మార్గంపై ఆధారపడుతుంది.
లేజర్ చికిత్స తర్వాత ఫిస్టులా మళ్లీ రాదా?
ఏ ప్రక్రియకీ ఫిస్టులా మళ్లీ రాదనే హామీ లేదు. మార్గం, లోపలి రంధ్రం మరియు తదుపరి పరీక్షలు ఫలితంపై ప్రభావం చూపుతాయి.
ఫిస్టులాకు ఆహారంతో సంబంధం ఉందా?
ఆహారం ఫిస్టులా మార్గాన్ని మూసివేయదు. అయితే పీచు, ద్రవాలు మలాన్ని మెత్తగా ఉంచి గాయం దగ్గర అసౌకర్యాన్ని తగ్గించవచ్చు.
చీము కారుతున్నప్పుడు వ్యాయామం చేయవచ్చా?
సాధారణ నడక చాలామందికి సాధ్యమే. నొప్పి, వాపు లేదా జ్వరం ఉంటే వ్యాయామం ఆపి డాక్టర్‌ను సంప్రదించండి.
డాక్టర్ పరీక్ష అవసరమా?
మీ లక్షణాలు, ఆరోగ్య చరిత్ర మరియు పరీక్షల ఆధారంగా వ్యక్తిగత చికిత్స ప్రణాళిక కోసం అపాయింట్‌మెంట్ బుక్ చేసుకోండి.
సంబంధిత తెలుగు వ్యాసాలు
Clinical basis: ASCRS Clinical Practice మార్గదర్శకం for Anorectal Abscess and Fistula-in-Ano (2022).
