పైల్స్, ఫిషర్, ఫిస్టులాలో తేడా ఏమిటి? రక్తస్రావం, మలవిసర్జనలో నొప్పి, గడ్డ లేదా చీము ఆధారంగా లక్షణాలు, పరీక్షలు, చికిత్స తెలుసుకోండి.
మలద్వారం దగ్గర నొప్పి లేదా రక్తం కనిపిస్తే చాలామంది ప్రతి సమస్యను “పైల్స్” అంటారు. కానీ పైల్స్, ఫిషర్, ఫిస్టులా మూడు వేర్వేరు సమస్యలు; చికిత్స కూడా ఒకేలా ఉండదు.
సింపుల్గా చెప్పాలంటే
పైల్స్లో ఉబ్బిన రక్తనాళాలు, ఫిషర్లో చిన్న చీలిక, ఫిస్టులాలో మలద్వారం లోపలి భాగం నుంచి చర్మం వరకు ఏర్పడిన అసాధారణ మార్గం ఉంటుంది. లక్షణాలు కొంత కలిసివచ్చినా, డాక్టర్ పరీక్ష లేకుండా ఖచ్చితంగా చెప్పలేం.
| లక్షణం | పైల్స్ | ఫిషర్ | ఫిస్టులా |
|---|---|---|---|
| రక్తం | తాజా ఎరుపు; నొప్పి లేకపోవచ్చు | కొద్దిగా తాజా రక్తం | సాధారణంగా ప్రధాన లక్షణం కాదు |
| నొప్పి | బయట గడ్డలో clot అయితే ఎక్కువ | మలవిసర్జనలో కోసినట్టుగా, తర్వాత మంట | వాపు/చీము గడ్డ సమయంలో throbbing నొప్పి |
| గడ్డ | బయటకు వచ్చే పైల్స్ లేదా painful గడ్డ | చిన్న చర్మపు మడత ఉండవచ్చు | చిన్న రంధ్రం లేదా మళ్లీ వచ్చే వాపు |
| స్రావం | కొన్నిసార్లు mucus | సాధారణంగా లేదు | చీము లేదా దుర్వాసన స్రావం సాధారణం |
పరీక్ష ఎలా చేస్తారు?
డాక్టర్ historyతో పాటు మలద్వారం చుట్టూ పరీక్ష చేస్తారు. అవసరాన్ని బట్టి finger డాక్టర్ పరీక్ష, anoscopy లేదా ఫిస్టులా అనుమానంలో MRI సూచించవచ్చు. తీవ్రమైన ఫిషర్ నొప్పి ఉన్నప్పుడు డాక్టర్ పరీక్షను సున్నితంగా చేస్తారు.
చికిత్స ఎందుకు వేరు?
పైల్స్లో fibre, toilet habits, office procedures లేదా ఆపరేషన్ను గ్రేడ్ మరియు లక్షణాలును బట్టి ఎంపిక చేస్తారు. ఫిషర్లో మలం softening, sitz bath మరియు డాక్టర్ సూచించిన చికిత్సతో మొదలుపెడతారు. ఫిస్టులా సాధారణంగా మార్గం నిర్మాణం మరియు sphincter involvementను బట్టి ప్రక్రియ అవసరం కావచ్చు. ఒక సమస్యకు ఇచ్చిన క్రీమ్ను మరొకదానికి వాడటం సరైంది కాదు.
వెంటనే డాక్టర్ను ఎప్పుడు కలవాలి?
అధిక రక్తస్రావం, జ్వరంతో నొప్పితో కూడిన వాపు, చీము, urine difficulty, black మలం లేదా తీవ్రమైన worsening నొప్పి ఉంటే త్వరగా పరీక్ష అవసరం.
మూడు సమస్యలు ఒకేలా ఎందుకు అనిపిస్తాయి?
పైల్స్, ఫిషర్, ఫిస్టులా అన్నీ మలద్వారం చుట్టూ ఇబ్బంది కలిగించవచ్చు. రక్తం, నొప్పి లేదా గడ్డ వంటి లక్షణాలు కొంతవరకు కలిసివస్తాయి. కానీ సమస్య ఉన్న కణజాలం వేరు. పైల్స్లో మలద్వారం లోపలి సహజ కుషన్ కణజాలం పెద్దదవుతుంది. ఫిషర్ అంటే లోపలి పొరలో చిన్న చీలిక. ఫిస్టులా అంటే మలద్వారం లోపలి భాగం నుంచి బయట చర్మం వరకు ఏర్పడిన అసాధారణ చీము మార్గం. అందుకే ఒకే క్రీమ్ లేదా ఒకే ప్రక్రియ మూడింటికీ సరిపోదు.
నొప్పి ఎప్పుడు వస్తుందో గమనించండి
మలవిసర్జన సమయంలో కోసినట్టుగా నొప్పి మొదలై, తర్వాత గంటల పాటు మంట ఉంటే ఫిషర్కు సాధారణ నమూనా. అంతర్గత పైల్స్లో తాజా ఎరుపు రక్తం నొప్పి లేకుండానే రావచ్చు; బయట పైల్స్లో రక్తం గడ్డకట్టితే అకస్మాత్తుగా తీవ్రమైన నొప్పి రావచ్చు. ఫిస్టులాలో వాపు నిండినప్పుడు కొట్టుకున్నట్టుగా నొప్పి పెరిగి, చీము బయటకు వచ్చిన తర్వాత తగ్గవచ్చు. ఈ నమూనాలు సూచనలు మాత్రమే—డాక్టర్ పరీక్షతోనే నిర్ధారణ.
చీము లేదా తడి భావన ఉంటే ఏమి అనుమానిస్తారు?
మలద్వారం పక్కన చిన్న రంధ్రం నుంచి మళ్లీ మళ్లీ చీము, దుర్వాసన స్రావం లేదా రక్తం కలిసిన ద్రవం రావడం ఫిస్టులాకు సూచన కావచ్చు. పైల్స్లో కొన్నిసార్లు మ్యూకస్ వల్ల తడి భావన ఉండవచ్చు; అది చీము కాదు. ఎర్రగా, వేడిగా, తాకలేనంత నొప్పిగా ఉన్న గడ్డతో జ్వరం ఉంటే చీము గడ్డ ఉండవచ్చు. దాన్ని నొక్కడం లేదా సూదితో పగలగొట్టడం ప్రమాదకరం.
మీ లక్షణాల గురించి స్పష్టత కావాలా?
మీ ప్రధాన లక్షణం ఏమిటి, ఎప్పటి నుంచి ఉంది, పరిస్థితి పెరుగుతోందా అనే వివరాలను పంచుకోండి. సరైన డాక్టర్ను ఎంచుకోవడంలో Hegde Hospital కేర్ టీమ్ సహాయం చేస్తుంది.
డాక్టర్ పరీక్ష ఎలా ఉంటుంది?
లక్షణాలు, మలబద్ధకం, రక్తస్రావ రంగు, స్రావం మరియు గత చీము గడ్డల గురించి అడుగుతారు. బయట భాగాన్ని సున్నితంగా పరిశీలిస్తారు. అవసరమైతే వేలితో పరీక్ష లేదా చిన్న పరికరంతో లోపలి భాగాన్ని చూడవచ్చు. తీవ్రమైన ఫిషర్ నొప్పి ఉంటే బలవంతంగా పరీక్ష చేయరు. మళ్లీ వచ్చిన లేదా సంక్లిష్ట ఫిస్టులాలో MRI ఉపయోగపడవచ్చు. రక్తస్రావానికి వయస్సు లేదా ఇతర ప్రమాదాలుంటే పెద్దపేగు పరీక్ష అవసరమా నిర్ణయిస్తారు.
చికిత్సలో ప్రధాన తేడాలు
- పైల్స్: మలం మెత్తగా ఉంచడం, అలవాట్లు మార్చడం, అవసరమైతే చిన్న ప్రక్రియ లేదా శస్త్రచికిత్స.
- ఫిషర్: మలబద్ధకం తగ్గించడం, కండర బిగుతు తగ్గే చికిత్స; మానని దీర్ఘకాల ఫిషర్లో ప్రక్రియను పరిశీలించవచ్చు.
- ఫిస్టులా: మార్గం నిర్మాణాన్ని గుర్తించి, మల నియంత్రణ కండరాన్ని కాపాడే విధంగా శస్త్రచికిత్స ప్రణాళిక.
లేజర్ అనే పేరు కనిపించిందని అదే పద్ధతి మూడింటికీ ఉత్తమం కాదు. సరైన నిర్ధారణే మొదటి దశ.
పైల్స్, ఫిషర్ రెండూ కలిసివచ్చే అవకాశం ఉందా?
అవును. మలబద్ధకం రెండింటినీ పెంచవచ్చు. ఏ లక్షణం ఏ సమస్య వల్ల వస్తోందో పరీక్షతో తెలుసుకోవాలి.
రక్తం లేకపోతే ఫిస్టులా కాదా?
ఫిస్టులాలో ప్రధాన లక్షణం తరచూ చీము లేదా స్రావం. రక్తం లేకపోయినా ఫిస్టులా ఉండవచ్చు.
ఏ లక్షణానికి ఎంత త్వరగా డాక్టర్ను కలవాలి?
తేలికపాటి దురద లేదా occasional discomfort ఉంటే routine డాక్టర్ను కలిసే సమయం సరిపోవచ్చు. మళ్లీ మళ్లీ రక్తం, మలవిసర్జనలో తీవ్రమైన నొప్పి లేదా స్రావం ఉంటే త్వరగా consultation తీసుకోండి. జ్వరంతో నొప్పితో కూడిన వాపు, rapidly increasing నొప్పి, urine difficulty లేదా uncontrolled రక్తస్రావం ఉంటే అదే రోజు అత్యవసర వైద్య సహాయం అవసరం. లక్షణాలు embarrassingగా అనిపించి డాక్టర్ పరీక్ష ఆలస్యం చేస్తే చీము గడ్డ లేదా anemia వంటి complications పెరగవచ్చు.
సొంతంగా చికిత్స వల్ల నిర్ధారణ ఎందుకు తప్పవచ్చు?
Marketలో “పైల్స్ క్రీమ్” పేరుతో దొరికే product ఫిషర్ నొప్పిను తాత్కాలికంగా తగ్గించినా ఫిస్టులా మార్గం లేదా చీము గడ్డను నయం చేయదు. Antibioticతో వాపు తగ్గినా చీము pocket మిగిలి ఉండవచ్చు. ప్రతి symptomకు లేజర్ అవసరం అనుకోవడం కూడా తప్పు. Exact condition, severity మరియు రోగి factorsను తెలుసుకున్న తర్వాతే ఆహారం, మందులు, క్లినిక్లో చేసే చిన్న ప్రక్రియ లేదా ఆపరేషన్లో సరైన ఎంపిక చేస్తారు.
మలబద్ధకం తగ్గితే మూడు సమస్యలూ నయమవుతాయా?
మలం మెత్తగా ఉండటం పైల్స్ రక్తస్రావం, ఫిషర్ నొప్పిని తగ్గించడంలో సహాయపడవచ్చు. కానీ బయటకు వచ్చే పెద్ద పైల్స్, దీర్ఘకాల ఫిషర్ లేదా ఏర్పడిపోయిన ఫిస్టులా మార్గం ఆహార మార్పులతో మాత్రమే పూర్తిగా నయం కాకపోవచ్చు. మలబద్ధకాన్ని నియంత్రించడం చికిత్సలో ఒక భాగం మాత్రమే. లక్షణాలు తగ్గకపోతే సరైన నిర్ధారణ, అవసరమైన ప్రక్రియ మరియు తదుపరి పరీక్ష ముఖ్యం.
లక్షణాల ఆధారంగా మందు ఎంచుకోవడం ఎందుకు తప్పు?
రక్తం కనిపిస్తే పైల్స్ మందు, నొప్పి ఉంటే ఫిషర్ క్రీమ్, చీము వస్తే యాంటీబయాటిక్ అని సొంతంగా నిర్ణయించుకోవడం సరైంది కాదు. ఒకే వ్యక్తిలో రెండు సమస్యలు కలిసి ఉండవచ్చు; బయట కనిపించే గడ్డ అసలు కారణాన్ని పూర్తిగా చెప్పదు. మలద్వార పరీక్ష సాధారణంగా కొద్దిసేపే పడుతుంది. అవసరమైతే చిన్న పరికరంతో లోపల పరిశీలించి, సమస్య ఎక్కడ ఉందో తెలుసుకున్న తర్వాతే సరైన చికిత్సను ఎంచుకుంటారు.
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
మలవిసర్జనలో కోసినట్టు నొప్పి ఉంటే?
ఇది ఫిషర్లో సాధారణంగా కనిపించే లక్షణం. అయితే వాపు, చీము, జ్వరం లేదా ఎక్కువ రక్తస్రావం ఉంటే మరో సమస్య కూడా ఉండవచ్చు కాబట్టి డాక్టర్ పరీక్ష అవసరం.
చీము వస్తూ ఆగిపోతే ఫిస్టులా తగ్గిందా?
రంధ్రం తాత్కాలికంగా మూసుకున్నా మార్గం ఉండవచ్చు.
మూడింటికీ లేజర్ చికిత్స ఉందా?
“లేజర్” ఒకే చికిత్స కాదు; నిర్ధారణ, నిర్మాణం మరియు evidenceను బట్టి ప్రక్రియ ఎంపిక చేయాలి.
సంబంధిత సమాచారం: పైల్స్ guide, ఫిషర్ guide, ఫిస్టులా guide.
డాక్టర్ పరీక్ష అవసరమా?
మీ లక్షణాలు, ఆరోగ్య చరిత్ర మరియు పరీక్షల ఆధారంగా వ్యక్తిగత చికిత్స ప్రణాళిక కోసం అపాయింట్మెంట్ బుక్ చేసుకోండి.
