ఎముకలు బలహీనపడుతున్నా నొప్పి ఉండకపోవచ్చు. డెక్సా ఫలితం, గతంలో ఎముక విరిగిన వివరాలు, వ్యక్తిగత ప్రమాదాలను కలిపి చికిత్స నిర్ణయిస్తారు.
ఆరోగ్య శిబిరంలో ఎముకలు బలహీనంగా ఉన్నాయని చెప్పి ఉండవచ్చు. లేదా నెలసరి ఆగిన తర్వాత ఎముకల పరీక్ష చేయించుకోమని బంధువులు చెప్పవచ్చు. వెంటనే మరో పరీక్షకు వెళ్లేముందు, ఇప్పటికే ఏం కొలిచారు, తర్వాతి పరీక్ష వల్ల ఏ నిర్ణయం తీసుకోవాలి అన్నది తెలుసుకోవడం ఉపయోగపడుతుంది.
ఆస్టియోపోరోసిస్ అంటే ఎముక విరిగే అవకాశం పెరిగే పరిస్థితి. కొన్నిసార్లు చిన్న దెబ్బకే ఎముక విరగవచ్చు. ముందుగా నొప్పి రావాలని లేదు. ఎముకల సాంద్రత పరీక్ష సహాయం చేస్తుంది. కానీ ఆ సంఖ్యతో పాటే పాత గాయాలు, పడిపోవడం, ఇతర ఆరోగ్య వివరాలు కూడా చూడాలి.
సింపుల్‌గా చెప్పాలంటే
డెక్సా అనేది తక్కువ మోతాదు ఎక్స్‌రే కిరణాలతో ఎముకల్లోని ఖనిజ సాంద్రతను కొలిచే పరీక్ష. సాధారణంగా తుంటి, వెన్నెముక కింది భాగాన్ని కొలుస్తారు. వయసు, నెలసరి ఆగడం, చిన్న దెబ్బకు ఎముక విరిగిన చరిత్ర లేదా ఇతర ప్రమాదాలు ఉన్నప్పుడు ఇది ఉపయోగపడవచ్చు.
ప్రతి ఆరోగ్యవంతమైన యువకుడికి ఈ స్కాన్ అవసరం కాదు. ప్రతి కీళ్ల నొప్పి, నడుము నొప్పి కారణాన్ని కూడా ఇది చెప్పదు. రక్త పరీక్ష ఎముక సాంద్రతను కొలవదు. ఏ సందేహానికి ఏ పరీక్ష సమాధానం ఇస్తుందో డాక్టర్ నిర్ణయిస్తారు. పరీక్ష చేయించుకోవడమే చికిత్స ప్రణాళికకు ప్రత్యామ్నాయం కాదు.
ఎవరెవరు వైద్య సలహా తీసుకోవాలి?
నిలబడిన ఎత్తు నుంచి పడినప్పుడు లేదా అంతకంటే చిన్న దెబ్బకు ఎముక విరిగి ఉంటే చెప్పండి. తల్లిదండ్రుల్లో తుంటి ఎముక విరిగిన చరిత్ర, ముందుగానే నెలసరి ఆగడం, పదేపదే పడిపోవడం, చాలా తక్కువ బరువు లేదా ఎముకలను ప్రభావితం చేసే వ్యాధులు కూడా ముఖ్యం. ప్రస్తుతం జరుగుతున్న చికిత్సల పూర్తి వివరాలు తీసుకెళ్లండి.
వయసు ముఖ్యమైన అంశమే కానీ అది ఒక్కటే నియమం కాదు. ఇతర ప్రమాదాలను కలిపి చూసి, స్కాన్ వల్ల చికిత్స నిర్ణయం మారుతుందా అని పరిశీలిస్తారు. గతంలో చిన్న దెబ్బకు ఎముక విరిగితే, పరీక్ష సంఖ్య ఆస్టియోపోరోసిస్ స్థాయిలో లేకపోయినా ప్రత్యేక శ్రద్ధ అవసరమవచ్చు. నివేదికను ఒంటరిగా చదవకూడదు.
పురుషుల్లో కూడా ఈ సమస్య రావచ్చు. నెలసరి ఆగిన మహిళలకు మాత్రమే సంబంధించింది అని భావించవద్దు. ఆ దశలో ఇతర ఆరోగ్య విషయాల కోసం రుతువిరతి తర్వాత ఆరోగ్య పరీక్షల వ్యాసం ఉపయోగపడుతుంది. వ్యక్తికి సరిపోయే పరిశీలన ముఖ్యం; అందరికీ ఒకే పరీక్షల ప్రణాళిక ఉండదు.
డెక్సా, ఎక్స్‌రే, రక్త పరీక్ష ఒకటేనా?
కాదు. ఒక్కో పరీక్ష ఒక్కో ప్రశ్నకు సహాయం చేస్తుంది. శిబిరంలో మడమ దగ్గర పరీక్ష జరిగితే దాని కాగితం తీసుకెళ్లండి. అలాంటి ప్రతి ఫలితాన్ని తుంటి, వెన్నెముక డెక్సా సంఖ్యలతో సమానంగా చూడలేం. పరీక్ష చేసిన చోటు, పద్ధతి కూడా తెలియాలి. పేరులో ఎముక పరీక్ష అని ఉన్నంత మాత్రాన ఉపయోగం ఒకటే కాదు.
| పరీక్ష లేదా సమాచారం | ప్రధాన ఉపయోగం |
|---|---|
| తుంటి, వెన్నెముక డెక్సా | కొలిచిన ఎముకల సాంద్రత, విరిగే ప్రమాదంపై అవగాహన |
| సాధారణ ఎక్స్‌రే | ఎముక విరుగుడు లేదా ఆకృతిలో ఇతర మార్పుల పరిశీలన |
| ఎంపిక చేసిన రక్త పరీక్షలు | ఎముక బలహీనతకు తోడ్పడే ఇతర కారణాల పరిశీలన |
| పాత విరుగుడు, పడిపోయిన వివరాలు | పరీక్ష సంఖ్యకు మించిన వ్యక్తిగత ప్రమాదం అంచనా |
ఎక్స్‌రే బాగుందని ఆస్టియోపోరోసిస్ లేదని చెప్పలేం. అలాగే డెక్సా ఫలితం ప్రతి నొప్పి కారణాన్ని వివరించదు. మోకాలి అరుగుదల వేరే సమస్య. ఒకే వ్యక్తికి రెండూ ఉండవచ్చు. నొప్పి ఉన్న ప్రాంతం, నడకపై ప్రభావాన్ని కూడా డాక్టర్‌కు వివరించాలి.
మీ లక్షణాల గురించి స్పష్టత కావాలా?
మీ ప్రధాన లక్షణం ఏమిటి, ఎప్పటి నుంచి ఉంది, పరిస్థితి పెరుగుతోందా అనే వివరాలను పంచుకోండి. సరైన డాక్టర్‌ను ఎంచుకోవడంలో Hegde Hospital కేర్ టీమ్ సహాయం చేస్తుంది.
స్కాన్ రోజున ఏం జరుగుతుంది?
సాధారణంగా తెరిచి ఉన్న మెత్తని బల్లపై పడుకుంటారు. యంత్రం భాగం కొలిచే ప్రాంతం మీదుగా కదులుతుంది. సొరంగంలా లోపలకు వెళ్లే పద్ధతి కాదు. కిరణాల పరిమాణం తక్కువే అయినా గర్భం వచ్చే అవకాశం ఉంటే ముందే చెప్పాలి. అవసరాన్ని బట్టి డాక్టర్ సమయం నిర్ణయిస్తారు.
పాత డెక్సా నివేదికలు, శరీరంలో అమర్చిన లోహ పరికరాలు, వెన్నెముక ఆపరేషన్ వివరాలు తీసుకెళ్లండి. ఇటీవల ప్రత్యేక పదార్థం ఇచ్చి చేసిన చిత్ర పరీక్ష ఉంటే చెప్పండి. పరీక్ష కేంద్రం తెలిపిన తయారీ సూచనలు పాటించండి. ప్రస్తుతం జరుగుతున్న చికిత్సను స్వయంగా మార్చవద్దు. సందేహం ఉంటే ముందే అడగడం మంచిది.
సాధారణ ఎముక సాంద్రత పరీక్షకు ఎక్కువగా ఖాళీ కడుపుతో ఉండాల్సిన అవసరం లేదు. కానీ అదేరోజు మరో పరీక్ష ఉంటే సూచనలు వేరుగా ఉండవచ్చు. మీకు ఏ తయారీ అవసరమో ముందుగా తెలుసుకోండి. పాత ఫలితాలు ఉంటే వాటి తేదీలు కూడా స్పష్టంగా కనిపించేలా తీసుకెళ్లండి.
నివేదికలోని సంఖ్యలను ఎలా చూడాలి?
టీ-స్కోర్ అనే సంఖ్య ఆరోగ్యవంతమైన యువతలోని ప్రమాణంతో ఎముక సాంద్రతను పోలుస్తుంది. నెలసరి ఆగిన మహిళలు, 50 ఏళ్లు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ వయసున్న పురుషుల్లో సరైన ప్రాంతపు సంఖ్య −1 లేదా అంతకంటే ఎక్కువ ఉంటే సాధారణ సాంద్రతగా భావిస్తారు. −1 కంటే తక్కువ, −2.5 కంటే ఎక్కువ అయితే సాంద్రత తగ్గినట్లు చెబుతారు. −2.5 లేదా అంతకంటే తక్కువ సంఖ్య ఆస్టియోపోరోసిస్ నిర్ధారణకు సహాయపడుతుంది.
ఈ హద్దులు ఎవరికి ఎముక తప్పక విరుగుతుందో చెప్పవు. తక్కువ వయసువారిలో సాధారణంగా జెడ్-స్కోర్, ఇతర ఆరోగ్య పరిస్థితులు చూస్తారు. పెద్దవారి సంఖ్యల నియమాలను పిల్లలకు నేరుగా వర్తింపజేయకూడదు. మీ వయసుకు ఏ పోలిక సరైనదో అడగండి. సంఖ్య ఒకటే చూసి భయపడాల్సిన అవసరం లేదు.
పడుకున్న తీరు, వెన్నెముక అరుగుదల, లోహ పరికరాలు, యంత్రం వల్ల ఫలితంపై ప్రభావం ఉండవచ్చు. రెండు నివేదికల్లో చిన్న తేడా ఎప్పుడూ నిజమైన మార్పు కాదు. సాధ్యమైనప్పుడు అదే సరైన యంత్రంపై తర్వాతి పరీక్ష చేసి, పోలికకు తగిన మార్పుందా అని నిపుణులు చూస్తారు. స్వయంగా సంఖ్యలను తీసివేసి నిర్ణయం చేయవద్దు.
తర్వాతి సంరక్షణ ఎలా ఉంటుంది?
ఎముక బలహీనతకు తోడ్పడే కారణాలు, పడిపోయే ప్రమాదం, సమతుల్యత, ఆహార అవసరాలు, కదలికలను పరిశీలిస్తారు. అవసరమైతే వ్యక్తిగత చికిత్స నిర్ణయిస్తారు. వ్యాయామ సూచనలు పాత విరుగుడు, శక్తి, సమతుల్యతకు అనుగుణంగా ఉండాలి. ఇంటర్నెట్‌లో కనిపించిన కఠినమైన వ్యాయామాన్ని అందరూ ఒకేలా చేయకూడదు.
సాంద్రత తక్కువగా ఉందని సాధారణ జీవితం ఆపేయాలని కాదు. సంఖ్య సాధారణంగా ఉన్నా ప్రమాదం పూర్తిగా పోదు. కొందరిలో థైరాయిడ్ ఆరోగ్యం కూడా సంబంధం కలిగి ఉండవచ్చు. కానీ డెక్సా ఒక్కటే కారణాన్ని నిర్ధారించదు. తర్వాత ఎప్పుడు కలవాలి, ఏ మార్పు గమనించాలి అన్నది స్పష్టంగా అడగండి.
ఎప్పుడు త్వరగా పరీక్ష అవసరం?
ప్రమాదాలను అంచనా వేయడానికి లేదా పాత నివేదిక చర్చించడానికి సాధారణ వైద్య సందర్శన తీసుకోండి. కొత్తగా కొనసాగుతున్న నడుము నొప్పి, ఎత్తు తగ్గడం లేదా వెన్ను ఆకృతి మారడం ఉంటే త్వరగా పరీక్ష చేయించాలి. కేవలం వయసు కారణమని వదిలేయవద్దు. వివరాలు తెలిసినప్పుడు సరైన పరీక్షను ఎంచుకోవచ్చు.
పడిపోయిన తర్వాత ఒక్కసారిగా తీవ్రమైన నొప్పి లేదా కాలు మీద బరువు పెట్టలేకపోవడం ఉంటే వెంటనే వైద్య పరీక్ష అవసరం. సాధారణ డెక్సా తేదీ కోసం వేచి ఉండవద్దు. ఎముక విరిగిందేమో తెలుసుకోవడానికి వేరే పరీక్ష అవసరమవచ్చు.
తరచూ అడిగే ప్రశ్నలు
నొప్పి లేకుండా ఆస్టియోపోరోసిస్ ఉండవచ్చా?
అవును. ఎముక బలం తగ్గినా విరగకముందు లక్షణాలు లేకపోవచ్చు. అందుకే నొప్పితో పాటు పాత ఆరోగ్య వివరాలు, వ్యక్తిగత ప్రమాదాలను ఆధారంగా పరీక్ష అవసరాన్ని నిర్ణయిస్తారు.
రక్తంలో కాల్షియం తక్కువైతే ఇదే వ్యాధి అని చెప్పవచ్చా?
కాదు. రక్త పరీక్ష ఇతర కారణాల పరిశీలనకు సహాయపడవచ్చు కానీ ఎముక సాంద్రతను కొలవదు. ఏ సందేహానికి ఏ పరీక్ష ఉపయోగమో డాక్టర్ నిర్ణయిస్తారు. సంఖ్యలన్నీ ఒకే అర్థం ఇవ్వవు.
మడమ పరీక్ష తర్వాత వెంటనే చికిత్స మొదలుపెట్టాలా?
స్వయంగా మొదలుపెట్టవద్దు. ఆ ఫలితం మరింత పరిశీలనకు సూచన కావచ్చు. అయితే అది ప్రతిసారీ తుంటి, వెన్నెముక డెక్సాతో సమానం కాదు. సరైన కొలతలు, ఆరోగ్య చరిత్ర అవసరం.
సాంద్రత తగ్గితే అందరికీ ఒకే చికిత్సా?
కాదు. పాత విరుగుడు, మొత్తం ప్రమాదాలను బట్టి పరిశీలన లేదా అదనపు సంరక్షణ నిర్ణయిస్తారు. సంఖ్యతో పాటే నడక, పడిపోవడం, ఇతర ఆరోగ్య అంశాలను కూడా చూస్తారు.
ప్రతి ఏడాది డెక్సా చేయించాలా?
అందరికీ ఒకే వార్షిక నియమం లేదు. మొదటి ఫలితం, జరుగుతున్న సంరక్షణ, మరో పరీక్షతో చికిత్స నిర్ణయం మారుతుందా అన్న దానిపై సమయం ఆధారపడుతుంది. తర్వాతి తేదీని డాక్టర్‌తో నిర్ణయించండి.
డాక్టర్ పరీక్ష అవసరమా?
మీ లక్షణాలు, ఆరోగ్య చరిత్ర మరియు పరీక్షల ఆధారంగా వ్యక్తిగత చికిత్స ప్రణాళిక కోసం అపాయింట్‌మెంట్ బుక్ చేసుకోండి.
పూర్తి నివేదికతో ఎముకలు, కీళ్ల విభాగంలో సలహా తీసుకోండి లేదా వైద్య సందర్శనకు సమయం కోరండి. పరీక్ష ఫలితం వల్ల సంరక్షణలో ఏ మార్పు వస్తుందో, మళ్లీ ఎప్పుడు కలవాలో తెలుసుకోవడం ఉపయోగపడుతుంది.
