పై పొత్తికడుపులో మంట, వికారం లేదా భోజనం తర్వాత అసౌకర్యం గ్యాస్ట్రైటిస్ వల్ల రావచ్చు. కానీ గ్యాస్, GERD మరియు అల్సర్ ఒకటే కావు.
కడుపులో మంట లేదా ఉబ్బరం వచ్చిన ప్రతిసారి “గ్యాస్ట్రిక్” అని ఒకే పేరు పెట్టడం సాధారణం. కానీ గ్యాస్ట్రైటిస్, యాసిడ్ రిఫ్లక్స్, అజీర్ణం మరియు అల్సర్ వేర్వేరు సమస్యలు. లక్షణాలు కలిసివచ్చే అవకాశం ఉన్నందున తరచూ మందులు మార్చుకోవడం కంటే కారణాన్ని గుర్తించడం ముఖ్యం.
సింపుల్గా చెప్పాలంటే: కడుపు లోపలి రక్షణ పొరలో వాపును గ్యాస్ట్రైటిస్ అంటారు. H. pylori అనే బ్యాక్టీరియా, కొన్ని నొప్పి మందులు, మద్యం లేదా ఆటోఇమ్యూన్ కారణాలు ప్రధాన కారణాలు. కొందరికి లక్షణాలు ఉండకపోవచ్చు; మరికొందరికి పై పొత్తికడుపులో మంట, వికారం, త్వరగా కడుపు నిండినట్లు అనిపించడం రావచ్చు. చికిత్స కారణాన్ని బట్టి మారుతుంది.
గ్యాస్ట్రైటిస్ లక్షణాలు
- పై పొత్తికడుపులో మంట, నొప్పి లేదా అసౌకర్యం
- వికారం లేదా వాంతులు
- భోజనం చేసిన వెంటనే కడుపు నిండినట్లు అనిపించడం
- ఆకలి తగ్గడం
- కడుపు ఉబ్బరం లేదా త్రేన్పులు
చాలామందిలో గ్యాస్ట్రైటిస్కు స్పష్టమైన లక్షణాలు ఉండవు. లక్షణాలతో మాత్రమే కారణాన్ని నిర్ధారించలేం.
గ్యాస్, ఎసిడిటీ, GERD మరియు అల్సర్ మధ్య తేడా
| పదం | అర్థం |
|---|---|
| గ్యాస్ | జీర్ణవ్యవస్థలో గాలి; ఉబ్బరం లేదా త్రేన్పులు రావచ్చు |
| యాసిడ్ రిఫ్లక్స్/GERD | కడుపు పదార్థం అన్నవాహికలోకి రావడం; ఛాతీలో మంట, పుల్లటి ద్రవం |
| గ్యాస్ట్రైటిస్ | కడుపు లోపలి పొరలో వాపు |
| పెప్టిక్ అల్సర్ | కడుపు లేదా చిన్నపేగు ప్రారంభ భాగంలో పుండు |
ఛాతీలో మంట ప్రధాన సమస్యైతే మా GERD మార్గదర్శిని చదవండి.
గ్యాస్ట్రైటిస్కు ప్రధాన కారణాలు
H. pylori ఇన్ఫెక్షన్ ఒక ముఖ్య కారణం. కొన్ని నొప్పి మందులను తరచూ వాడటం కడుపు పొరను దెబ్బతీయవచ్చు. మద్యం, తీవ్రమైన అనారోగ్యం, పిత్తరసం తిరిగి రావడం మరియు ఆటోఇమ్యూన్ గ్యాస్ట్రైటిస్ ఇతర కారణాలు. కారం మాత్రమే అన్ని గ్యాస్ట్రైటిస్కు మూల కారణం కాదు; కానీ లక్షణాలను పెంచవచ్చు.
H. pylori అంటే ఏమిటి?
ఇది కడుపులో నివసించే బ్యాక్టీరియా. శ్వాస పరీక్ష, మలం పరీక్ష, లేదా ఎండోస్కోపీ సమయంలో తీసుకున్న నమూనాతో గుర్తించవచ్చు. పాజిటివ్ అయితే వైద్యుడు సాధారణంగా యాసిడ్ తగ్గించే మందుతో పాటు ప్రత్యేక యాంటీబయాటిక్స్ కలయిక ఇస్తారు. మందుల కోర్సును మధ్యలో ఆపడం వల్ల చికిత్స విఫలం కావచ్చు. చికిత్స తర్వాత ఇన్ఫెక్షన్ తొలగిందో లేదో నిర్ధారణ పరీక్ష అవసరం కావచ్చు.
ఎండోస్కోపీ ఎప్పుడు అవసరం?
ప్రతి గ్యాస్ సమస్యకు ఎండోస్కోపీ అవసరం లేదు. మింగడంలో ఇబ్బంది, జీర్ణవ్యవస్థ రక్తస్రావం, తరచూ వాంతులు, రక్తహీనత, కారణం తెలియని బరువు తగ్గడం, కుటుంబంలో జీర్ణవ్యవస్థ క్యాన్సర్ చరిత్ర లేదా చికిత్సకు స్పందించని లక్షణాలు ఉంటే వైద్యుడు సూచించవచ్చు. కెమెరాతో కడుపు పొరను చూసి అవసరమైతే చిన్న కణజాల నమూనా తీసుకుంటారు.
ఆహారంలో ఏ మార్పులు చేయాలి?
- ఒకేసారి ఎక్కువగా కాకుండా తట్టుకునే పరిమాణంలో భోజనం చేయండి.
- మీకు లక్షణాలు పెంచే మద్యం, అధిక కారం, అధిక కొవ్వు లేదా కెఫిన్ను గుర్తించి తగ్గించండి.
- సుదీర్ఘంగా ఖాళీ కడుపుతో ఉండటం మీకు ఇబ్బంది పెంచితే క్రమబద్ధమైన భోజన సమయం పాటించండి.
- అన్ని పుల్లటి లేదా మసాలా పదార్థాలను కారణం లేకుండా పూర్తిగా మానవద్దు.
ఆహారం కారణాన్ని బట్టి సహాయక పాత్ర పోషిస్తుంది; H. pylori వంటి ఇన్ఫెక్షన్ను ఆహారం మాత్రమే నయం చేయదు.
మందులు ఎలా పనిచేస్తాయి?
acidity treatments తాత్కాలికంగా యాసిడ్ను సమతుల్యం చేస్తాయి. doctor సూచించే acidity-control treatments యాసిడ్ ఉత్పత్తిని తగ్గిస్తాయి. కారణాన్ని బట్టి యాంటీబయాటిక్స్ లేదా ఇతర చికిత్స అవసరం అవుతుంది. లక్షణాలు తగ్గాయని దీర్ఘకాలంగా సొంతంగా మందులు కొనసాగించకుండా వైద్య సమీక్ష తీసుకోండి.
ఏ లక్షణాలు అత్యవసరం?
రక్తపు వాంతి, కాఫీ పొడి రంగు వాంతి, నల్లటి తారులాంటి మలం, మూర్ఛ, వేగమైన గుండె చప్పుడు, తీవ్రమైన పొత్తికడుపు నొప్పి లేదా ఊపిరి తీసుకోవడంలో ఇబ్బంది ఉంటే అత్యవసర చికిత్స అవసరం. ఛాతీ నొప్పిని ఎసిడిటీ అని సొంతంగా నిర్ణయించవద్దు.
గ్యాస్ట్రైటిస్కు ప్రధాన కారణాలు
హెలికోబాక్టర్ పైలోరి అనే బ్యాక్టీరియా, కొన్ని నొప్పి మందులు, మద్యం, తీవ్రమైన అనారోగ్యం మరియు అరుదుగా ఆటోఇమ్యూన్ వ్యాధి కడుపు లోపలి పొరలో వాపుకు కారణమవుతాయి. కారం తిన్న వెంటనే మంట పెరగవచ్చు కానీ కారం ఒక్కటే అన్ని గ్యాస్ట్రైటిస్కు మూల కారణం కాదు. కారణాన్ని గుర్తించకుండా కేవలం ఆమ్ల మందు వాడితే సమస్య మళ్లీ రావచ్చు.
గ్యాస్ట్రైటిస్, అల్సర్, రిఫ్లక్స్ ఎలా వేరు?
గ్యాస్ట్రైటిస్ అంటే కడుపు పొర వాపు; అల్సర్ అంటే ఆ పొరలో లోతైన పుండు. రిఫ్లక్స్లో కడుపు పదార్థం అన్నవాహికలోకి పైకి వస్తుంది. పై పొత్తికడుపు మంట, వికారం, ఉబ్బరం మూడు పరిస్థితుల్లోనూ ఉండవచ్చు. ఛాతిలో మంట, పుల్లటి ద్రవం గొంతులోకి రావడం రిఫ్లక్స్కు అనుకూలం; భోజనంతో సంబంధం ఉన్న పై పొత్తికడుపు నొప్పి అల్సర్లో ఉండవచ్చు. లక్షణాల ఆధారంగా మాత్రమే ఖచ్చితంగా వేరు చేయలేం.
హెచ్. పైలోరి పరీక్ష మరియు చికిత్స
శ్వాస పరీక్ష, మల పరీక్ష లేదా ఎండోస్కోపీ నమూనాతో హెచ్. పైలోరిని గుర్తించవచ్చు. కొన్ని ఆమ్ల మందులు, యాంటీబయాటిక్స్ మరియు బిస్మత్ పరీక్ష ఫలితాన్ని ప్రభావితం చేయవచ్చు; ఏ మందు ఎప్పుడు ఆపాలో వైద్యుడు చెప్పాలి. బ్యాక్టీరియా ఉన్నట్లు నిర్ధారణ అయితే ప్రాంతీయ ప్రతిఘటన మరియు గత మందుల చరిత్ర ఆధారంగా కలిపి యాంటీబయాటిక్స్ ఇస్తారు. కోర్సు మధ్యలో ఆపకూడదు; చికిత్స తర్వాత బ్యాక్టీరియా పోయిందో నిర్ధారించే పరీక్ష కొందరికి అవసరం.
ఎండోస్కోపీ ఎప్పుడు చేస్తారు?
రక్త వాంతి, నల్ల మలం, రక్తహీనత, మింగడంలో ఇబ్బంది, నిరంతర వాంతులు, కారణం తెలియని బరువు తగ్గడం, కుటుంబ చరిత్ర లేదా చికిత్సతో తగ్గని లక్షణాలు ఉంటే ఎండోస్కోపీ అవసరమవచ్చు. కెమెరాతో కడుపు మరియు చిన్నపేగు మొదటి భాగాన్ని చూసి అవసరమైతే చిన్న కణజాల నమూనాలు తీస్తారు. ఎండోస్కోపీ సూచించారంటే తప్పనిసరిగా క్యాన్సర్ ఉందని కాదు.
రోజువారీ ఆహారం మరియు మందుల జాగ్రత్త
మీకు మంట పెంచే పదార్థాలను గుర్తించి తగ్గించండి; ప్రతి ఒక్కరూ పాలు, పెరుగు, పులుపు లేదా కారం పూర్తిగా మానాల్సిన అవసరం లేదు. మద్యం, ధూమపానం మరియు అవసరం లేని నొప్పి మందులు కడుపు గాయాన్ని పెంచవచ్చు. రక్తం పలుచబరిచే treatment వైద్య అవసరానికి తీసుకుంటే స్వయంగా ఆపకండి. చిన్న భోజనాలు, రాత్రి ఆలస్యంగా అధికంగా తినకపోవడం మరియు సూచించిన ఆమ్ల మందును సరైన సమయంలో తీసుకోవడం ఉపయోగపడవచ్చు.
అత్యవసర సంకేతాలు
కాఫీ పొడి లాంటి వాంతి, తాజా రక్త వాంతి, నల్లగా అంటుకునే మలం, తీవ్రమైన ఆకస్మిక పొత్తికడుపు నొప్పి, తల తిరగడం లేదా మూర్ఛ భావన ఉంటే వెంటనే అత్యవసర చికిత్స పొందాలి. ఛాతి మంటతో పాటు శ్వాస ఇబ్బంది, చెమటలు లేదా నొప్పి చేయి–దవడకు వెళ్తే గుండె సమస్యను తప్పక పరిశీలించాలి.
నొప్పి మందులతో కడుపును కాపాడటం
కొన్ని నొప్పి మందులు అల్సర్–రక్తస్రావ ప్రమాదాన్ని పెంచవచ్చు, ముఖ్యంగా వృద్ధులు, గత అల్సర్, రక్తం పలుచబరిచే మందులు లేదా కొన్ని దీర్ఘకాల treatments వాడేవారిలో. మందును ఆహారంతో తీసుకోవడం మాత్రమే పూర్తి రక్షణ కాదు. అవసరం, కనిష్ఠ మోతాదు, ప్రత్యామ్నాయం మరియు కడుపు రక్షణ మందు గురించి వైద్యునితో మాట్లాడాలి.
రక్తహీనతతో సంబంధం
చిన్నగా కానీ నిరంతరం కడుపు రక్తస్రావం వల్ల అలసట, ఊపిరి తక్కువగా అనిపించడం, చర్మం పాలిపోవడం లేదా ఇనుము లోపం రావచ్చు. ఆటోఇమ్యూన్ గ్యాస్ట్రైటిస్లో విటమిన్ బి12 లోపం కూడా రావచ్చు. కారణం తెలియని రక్తహీనతలో కేవలం టానిక్ తీసుకోకుండా జీర్ణవ్యవస్థ పరీక్ష అవసరమా తెలుసుకోవాలి.
చికిత్స తర్వాత పునరావృతం
హెచ్. పైలోరి పూర్తిగా పోకపోవడం, నొప్పి మందులు కొనసాగడం, ధూమపానం లేదా మూల కారణం చికిత్స కాకపోతే లక్షణాలు మళ్లీ రావచ్చు. తిరిగి మంట వచ్చిన ప్రతిసారి అదే యాంటీబయాటిక్ కోర్సు స్వయంగా వాడకండి; నిర్ధారణ పరీక్ష మరియు గత చికిత్స వివరాలు అవసరం.
గ్యాస్, ఉబ్బరం మాత్రమే ఉంటే?
ఉబ్బరం ప్రతి సారి గ్యాస్ట్రైటిస్ వల్ల కాదు. మలబద్ధకం, లాక్టోస్ అసహనం, ఇర్రిటబుల్ బవెల్, ఎక్కువగా గాలి మింగడం లేదా చిన్నపేగు సమస్యలు కారణం కావచ్చు. ఏ ఆహారం తర్వాత, మల స్వభావం, నొప్పి స్థానం మరియు బరువు మార్పును గమనించి నమోదు చేయండి. ఆమ్ల మందు పనిచేయకపోతే మోతాదు పెంచకుండా నిర్ధారణను మళ్లీ పరిశీలించాలి.
ఎవరికి మళ్లీ పరీక్ష అవసరం?
చికిత్స పూర్తైన తర్వాత లక్షణాలు తిరిగి రావడం, హెచ్. పైలోరి పరీక్ష మళ్లీ పాజిటివ్, తరచుగా నొప్పి మందులు అవసరం లేదా కుటుంబంలో కడుపు క్యాన్సర్ చరిత్ర ఉంటే వైద్యుడు తదుపరి పరీక్ష నిర్ణయిస్తారు. వయస్సు మరియు ప్రాంతీయ ప్రమాదాన్ని కూడా పరిగణిస్తారు.
సంప్రదింపుకు తీసుకెళ్లాల్సిన వివరాలు
నొప్పి మందులు సహా అన్ని మాత్రల పేర్లు, లక్షణాలు భోజనానికి ముందు లేదా తర్వాత వస్తాయా, నల్ల మలం లేదా వాంతి చరిత్ర, గత హెచ్. పైలోరి చికిత్స మరియు కుటుంబ చరిత్రను చెప్పండి. ఆమ్ల మందు ఎంతకాలం, ఎప్పుడు తీసుకోవాలి, హెచ్. పైలోరి పరీక్షకు ముందు మందు మార్చాలా, ఎండోస్కోపీ అవసరమా మరియు చికిత్స ఫలితాన్ని ఎప్పుడు సమీక్షించాలో అడగండి.
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
గ్యాస్ట్రైటిస్ పూర్తిగా తగ్గుతుందా?
కారణాన్ని గుర్తించి చికిత్స చేస్తే చాలామందిలో నియంత్రించవచ్చు. దీర్ఘకాల లేదా ఆటోఇమ్యూన్ రకాలకు పర్యవేక్షణ అవసరం.
పాలు తాగితే మంట తగ్గుతుందా?
కొంతసేపు ఉపశమనం అనిపించవచ్చు; కొవ్వు అధికంగా ఉన్న పాలు కొందరిలో తర్వాత లక్షణాలను పెంచవచ్చు. ఇది చికిత్స కాదు.
గ్యాస్ట్రైటిస్ క్యాన్సర్గా మారుతుందా?
ప్రతి గ్యాస్ట్రైటిస్ క్యాన్సర్గా మారదు. చికిత్స చేయని దీర్ఘకాల H. pylori లేదా కొన్ని ఆటోఇమ్యూన్ పరిస్థితులు ప్రమాదాన్ని పెంచవచ్చు.
నొప్పి మందులు పూర్తిగా మానాలా?
మీరు తీసుకునే మందును సొంతంగా ఆపకండి. వైద్యుడితో మాట్లాడి అవసరం, మోతాదు మరియు కడుపు రక్షణను సమీక్షించాలి.
Hegde Hospitalలో వైద్య సంప్రదింపు
లక్షణాలకు కారణం ఏమిటి, ఏ పరీక్షలు అవసరం మరియు మీకు సరైన చికిత్స ఏమిటో వ్యక్తిగత వైద్య పరిశీలన తర్వాత నిర్ణయించవచ్చు. Hegde Hospitalలో అపాయింట్మెంట్ బుక్ చేయండి.
ఈ సమాచారం సాధారణ అవగాహన కోసం మాత్రమే. ఇది వ్యక్తిగత రోగనిర్ధారణ లేదా చికిత్సకు ప్రత్యామ్నాయం కాదు. అత్యవసర లక్షణాలు ఉంటే వెంటనే సమీప అత్యవసర విభాగాన్ని సంప్రదించండి.
